100 godina „Madam Baterflaj“

Povodom sto godina od početka rada Opere Narodnog pozorišta u Beogradu, 11. februara na Velikoj sceni (19,00), pod dirgentskom upravom gosta iz Italije Fabricija Ruđera, biće izvedena Pučinijeva „Madam Baterflaj“ („Gospođa leptirica“).
Naslovnu rolu pevaće gošća iz Japana Кikuko Tešima, u ulozi služavke Suzuki nastupiće mecosopran Željka Zdjelar, poručnika u američkoj mornarici Pinkertona tumačiće tenor Dejan Maksimović, američkog konzula Šarplesa bariton Miodrag D. Jovanović, a ujaka Bonza bas-bariton Aleksandar Stamatović.
U ansamblu su i Svetlana Lovčević (Кejt) Darko Đorđević (Goro), Mihailo Šljivić (Jamadori) i Pavle Žarkov (Кomisionario).
U predstavi učestvuju Orkestar i Hor Opere Narodnog pozorišta u Beogradu.
Pučinijeva opera o tragičnoj sudbini jedne japanske gejše, njenoj iskrenoj i čistoj ljubavi punoj čežnje, razočaranja i stradanja, premijerno je izvedena 15. decembra 1984. godine u režiji Dejana Miladinovića (režiju obnovila Ivana Dragutinović Maričić).
Scenografiju je kreirao Mileta Leskovac, a kostime Svetlana Čkonjević.
Libreto prema istoimenoj drami Džona Longa i Davida Belaskoa napisali su Luiđi Ilika i Đuzepe Đakoza.
Premijera „Madam Baterflaj“, koja je 11. februara 1920. godine, pod dirgentskom upravom Stanislava Biničkog, održana u sali nekadašnjeg Manježa (u to vreme, zbog ruinirane glavne zgrade, Narodno pozorište prikazivalo je sve do 1922. predstave u prepravljenoj sali nekadašnje škole za jahanje, na čijem se mestu danas nalazi zgrada Jugoslovenskog dramskog pozorišta) imala je lep uspeh. Naslovnu ulogu pevala je Jelena Lovšinska, Suzuki je bila Teodora Arsenović, a Pinkertona je dočarao popularni Vojislav Turinski, koji je predstavu i režirao. Zanimljivo je napomenuti da je scenografsko rešenje ove predstave uradio naš poznati slikar Jovan Bijelić.
Кritika je istakla znatne vokalne mogućnosti Jelene Lovšinske, ali i glumačke sposobnosti ostalih protagonista, koji su korektno pevali svoje partije: Teodore Arsenović i, naročito, dikcijski izvrsnog Vojislava Turinskog.
Tri dana posle premijere, u „Politici“ je objavljeno pismo francuskog umetnika Albera Rutijea, koji je slučajno prolazio kroz Beograd i prisustvovao premijeri:
„Premijera Madam Baterflaj sakupila je u sredu, u negdašnji Manež, pretvoren u veoma koketno pozorište, elitu beogradskog društva. To muzičko delo Pučinijevo, koje ima svetski uspeh, izvedeno je u svim tačkama na besprekoran način. Orkestar pod veštom upravom majora Biničkog, umeo je da da, iako mu je njegov broj ograničen, sve finese tih lepih muzičkih stranica sa jednom umetnošću koja čini čast i otmenome šefu i muzičarima pod njegovom upravom“, napisao je Rutije i dodao da „što se interpretacije tiče, ona je prevazišla sve naše nade“.
„Mi nismo nikad mogli zamisliti da Beograd ima artističke elemente koji su u stanju da se sa uspehom poduhvate jedne opere takve zamašnosti, i možemo samo iskreno da čestitamo g. Turinskom i g. Ertlu i gci Lovšinskoj na divnim trenucima koje smo, blagodareći njima, proveli. G. Turinski je lirski tenor, gipkog i dobro obojenog glasa, savršene dikcije i artikulacije, on vlada scenom, isto kao i njegov partner g. Ertl, sa jednom neobičnom lakoćom“... naveo je, između ostalog, Alber Rutije u svom pismu, koje je u celosti objavljeno i u knjizi Slobodana Turlakova „Istorija Opere i Baleta Narodnog pozorišta u Beogradu do 1941“ (prvi tom).
Inače, pred kraj prvog čina, tokom dueta Ćo-Ćo San i Pinkertona, nestalo je struje, a interesantno je da taj „detalj“ nisu zabeležile nijedne novine. Ipak, on nije promakao gospodinu Rutijeu koji je sve to opisao sledećim rečima: „...prekid električne energije ostavio je dvoranu u potpunom mraku i primorao orkestar da na prečac stane. To, međutim, nije ni malo zbunilo ljubavnički par koji je odgugutao svoj divni duet, dajući na taj način pravu sliku svog velikog talenta. U svakoj drugoj zemlji taj bi podvig doneo artistima bezbrojna izazivanja, ali u Beogradu, mi smo sa iznenađenjem videli da je publiku vrlo teško oduševiti, a to nije okolnost koja može da ohrabri umetnost i umetnike, koji su se, međutim, pokazali tako dostojni da to oduševljenje probude“.
Podsećanja radi, Narodno pozorište se, posle nekoliko godina rada u neuslovnoj sali bioskopa „Кasina” na Terazijama, uselilo u zgradu „Manježa“ početkom 1920. godine. Inače, odluka da se „Manjež“ privremeno adaptira u scenu Narodnog pozorišta doneta je prvi put još sredinom juna 1914. godine, u vreme upravnika Milana Grola, jer je pozorište od 1911. godine bilo u neprekidnim rekonstrukcijama, ali je radove omeo početak Prvog svetskog rata. Scena je zahvatala skoro trećinu objekta, u sali je bilo ukupno 328 sedišta, a pozorište je imalo svoju garderobu, kuloare, pušionicu, kao i neka odeljenja manjeg značaja koja su se nalazila u dograđenom delu zgrade.

Pošalji komentar

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *